Όταν ένας ιός εισέρχεται στο σώμα, το ανοσοποιητικό σύστημα ενεργοποιείται σε μια σειρά από συντονισμένα βήματα για να τον καταπολεμήσει και να προστατεύσει τον οργανισμό.
**1. Αναγνώριση και Έμφυτη Ανοσία:** Αρχικά, ενεργοποιείται η έμφυτη ανοσία, η πρώτη γραμμή άμυνας. Κύτταρα όπως τα μακροφάγα και τα φυσικά φονικά κύτταρα (NK cells) αναγνωρίζουν γενικά χαρακτηριστικά των ιών ή των μολυσμένων κυττάρων. Τα μακροφάγα «καταπίνουν» τους ιούς (φαγοκυττάρωση), ενώ τα NK cells σκοτώνουν απευθείας τα κύτταρα που έχουν μολυνθεί από τον ιό, πριν ο ιός προλάβει να πολλαπλασιαστεί πολύ. Αυτή η απάντηση είναι γρήγορη αλλά όχι εξειδικευμένη για τον συγκεκριμένο ιό.
**2. Παρουσίαση Αντιγόνου:** Εάν η έμφυτη ανοσία δεν είναι αρκετή, ενεργοποιείται η επίκτητη ανοσία. Κύτταρα που παρουσιάζουν αντιγόνα (όπως τα δενδριτικά κύτταρα και τα μακροφάγα) «καταπίνουν» τον ιό ή μολυσμένα κύτταρα, διασπούν τον ιό σε μικρότερα κομμάτια (αντιγόνα) και τα παρουσιάζουν στην επιφάνειά τους στα Τ-λεμφοκύτταρα, τα οποία βρίσκονται στους λεμφαδένες.
**3. Ενεργοποίηση Επίκτητης Ανοσίας:** Τα βοηθητικά Τ-λεμφοκύτταρα αναγνωρίζουν τα αντιγόνα και ενεργοποιούνται. Με τη σειρά τους, ενεργοποιούν άλλα κύτταρα του ανοσοποιητικού:
* **Κυτταροτοξικά Τ-λεμφοκύτταρα (CD8+):** Αυτά τα «φονικά» Τ-κύτταρα αναγνωρίζουν και καταστρέφουν τα κύτταρα του σώματος που έχουν μολυνθεί από τον ιό, αποτρέποντας την περαιτέρω εξάπλωση του ιού.
* **Β-λεμφοκύτταρα:** Με τη βοήθεια των βοηθητικών Τ-λεμφοκυττάρων, τα Β-λεμφοκύτταρα μετατρέπονται σε πλασματοκύτταρα και παράγουν αντισώματα. Τα αντισώματα είναι πρωτεΐνες που προσδένονται στους ιούς που κυκλοφορούν ελεύθερα στο αίμα και τους εξουδετερώνουν, εμποδίζοντάς τους να μολύνουν νέα κύτταρα.
**4. Δημιουργία Ανοσολογικής Μνήμης:** Μετά την καταπολέμηση του ιού, ένα μέρος των Τ- και Β-λεμφοκυττάρων μετατρέπεται σε κύτταρα μνήμης. Αυτά τα κύτταρα παραμένουν στο σώμα για μεγάλο χρονικό διάστημα και επιτρέπουν μια πολύ ταχύτερη και ισχυρότερη ανοσολογική απόκριση αν ο ίδιος ιός εισέλθει ξανά στο σώμα, παρέχοντας έτσι μακροχρόνια ανοσία.
