Στη Βιολογία, οι οργανισμοί κατηγοριοποιούνται με βάση τον τρόπο που αποκτούν την τροφή και την ενέργεια που χρειάζονται για να επιβιώσουν και να αναπτυχθούν. Η τροφή είναι απαραίτητη για την παροχή ενέργειας και δομικών υλικών σε κάθε ζωντανό κύτταρο. Υπάρχουν δύο κύριες κατηγορίες: οι αυτότροφοι και οι ετερότροφοι οργανισμοί.
Οι **αυτότροφοι οργανισμοί** είναι αυτοί που μπορούν να παράγουν τη δική τους οργανική τροφή από ανόργανες ουσίες. Η λέξη "αυτότροφος" προέρχεται από το "αυτός" (μόνος του) και "τροφή". Οι περισσότεροι αυτότροφοι χρησιμοποιούν την ενέργεια του ήλιου μέσω της διαδικασίας της φωτοσύνθεσης, όπως τα φυτά, τα φύκια και ορισμένα βακτήρια. Με τη φωτοσύνθεση, μετατρέπουν το διοξείδιο του άνθρακα και το νερό σε γλυκόζη (ζάχαρη), απελευθερώνοντας οξυγόνο. Υπάρχουν και κάποιοι αυτότροφοι που χρησιμοποιούν χημικές αντιδράσεις για να παράγουν την τροφή τους (χημειοσύνθεση), όπως κάποια βακτήρια σε ακραία περιβάλλοντα. Οι αυτότροφοι αποτελούν τη βάση κάθε τροφικής αλυσίδας, γι' αυτό και ονομάζονται **παραγωγοί**.
Αντίθετα, οι **ετερότροφοι οργανισμοί** δεν μπορούν να παράγουν τη δική τους τροφή. Η λέξη "ετερότροφος" προέρχεται από το "έτερος" (άλλος) και "τροφή", που σημαίνει ότι τρέφονται από άλλους. Για να αποκτήσουν την ενέργεια και τα θρεπτικά συστατικά που χρειάζονται, πρέπει να καταναλώσουν άλλους οργανισμούς ή οργανική ύλη που έχει παραχθεί από άλλους οργανισμούς. Σε αυτή την κατηγορία ανήκουν όλα τα ζώα (όπως οι άνθρωποι, τα λιοντάρια, τα κουνέλια), οι μύκητες και τα περισσότερα βακτήρια. Οι ετερότροφοι οργανισμοί ονομάζονται **καταναλωτές** (π.χ., φυτοφάγα, σαρκοφάγα, παμφάγα) ή **αποικοδομητές** (όπως οι μύκητες και τα βακτήρια που διασπούν νεκρή οργανική ύλη).
Η βασική διαφορά, λοιπόν, είναι ο τρόπος παραγωγής ή απόκτησης της τροφής. Οι αυτότροφοι παράγουν τη δική τους τροφή, ενώ οι ετερότροφοι την αποκτούν καταναλώνοντας άλλους οργανισμούς. Αυτή η διάκριση είναι θεμελιώδης για την κατανόηση της ροής ενέργειας και ύλης στα οικοσυστήματα.
