Οι Βαλκανικοί Πόλεμοι (1912-1913) αποτέλεσαν ένα κομβικό σημείο στην ιστορία της Νοτιοανατολικής Ευρώπης, διαμορφώνοντας τον χάρτη της περιοχής και προετοιμάζοντας το έδαφος για τον Α' Παγκόσμιο Πόλεμο. Τα αίτιά τους ήταν πολύπλοκα και συνδέονταν με μια σειρά από πολιτικούς, εθνικούς και γεωπολιτικούς παράγοντες.
Ένας από τους βασικότερους παράγοντες ήταν ο έντονος **εθνικισμός** των βαλκανικών λαών. Μετά την σταδιακή αποδυνάμωση της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, οι Έλληνες, Σέρβοι, Βούλγαροι και Μαυροβούνιοι ανέπτυξαν ισχυρές εθνικές συνειδήσεις και διεκδικούσαν την απελευθέρωση των ομοεθνών τους που ζούσαν ακόμα υπό οθωμανική κυριαρχία, καθώς και την επέκταση των εθνικών τους κρατών. Αυτές οι διεκδικήσεις συχνά αλληλοεπικαλύπτονταν, ειδικά στην περιοχή της Μακεδονίας, η οποία ήταν ένα μωσαϊκό εθνοτήτων.
Παράλληλα, η **συνεχής αποδυνάμωση της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας**, γνωστής και ως «ο ασθενής της Ευρώπης», δημιουργούσε ένα κενό εξουσίας και προσέφερε την ευκαιρία στις βαλκανικές χώρες να υλοποιήσουν τις εδαφικές τους βλέψεις. Η Επανάσταση των Νεότουρκων το 1908, αν και αρχικά υποσχέθηκε μεταρρυθμίσεις, οδήγησε σε μια πολιτική εκτουρκισμού και συγκεντρωτισμού που ενέτεινε περαιτέρω την δυσαρέσκεια των χριστιανικών πληθυσμών στα Βαλκάνια.
Επιπλέον, ο **ανταγωνισμός και οι επεμβάσεις των Μεγάλων Δυνάμεων** (Αυστροουγγαρία, Ρωσία, Γερμανία, Βρετανία, Γαλλία) έπαιξαν σημαντικό ρόλο. Κάθε δύναμη είχε τα δικά της συμφέροντα στην περιοχή, είτε για πρόσβαση σε θερμές θάλασσες, είτε για επέκταση της επιρροής της, είτε για διατήρηση ισορροπίας. Η προσάρτηση της Βοσνίας-Ερζεγοβίνης από την Αυστροουγγαρία το 1908 και η ρωσική υποστήριξη προς τις σλαβικές χώρες των Βαλκανίων είναι χαρακτηριστικά παραδείγματα.
Τέλος, η **δημιουργία της Βαλκανικής Συμμαχίας** (Ελλάδα, Σερβία, Βουλγαρία, Μαυροβούνιο) το 1912, με την ενθάρρυνση της Ρωσίας, υπήρξε ο άμεσος καταλύτης. Οι χώρες αυτές, παρά τις μεταξύ τους διαφωνίες για την μελλοντική διανομή των εδαφών, ενώθηκαν με τον κοινό στόχο να εκδιώξουν τους Οθωμανούς από την Ευρώπη. Η αδιαλλαξία της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας και η άρνησή της να παραχωρήσει αυτονομία στις υπόδουλες περιοχές οδήγησαν στην κήρυξη του πολέμου.
